Het verhaal achter het stripverhaal

Deel 2: Berend Vonk

woensdag 31 oktober 2018

Berend Vonk, Toon Hezemans, Marco Jeurissen, Jean Gouders en Gady Mirtenbaum tekende ieder een stripverhaal over Heerlen. Hun verhalen vormen samen het stripboek dat onderdeel uitmaakt van de programmagids van Bovengronds. Waar haalden de tekenaars hun inspiratie vandaan? Deze week het verhaal van Berend Vonk!


Het zit in de genen
De ouders van Berend Vonk verhuisden in 1958 naar Heerlen, nadat zijn vader een baan kreeg als grafisch ontwerper bij DSM. Vier jaar later vertrokken ze naar Ubachsberg, waar Berend in 1962 het levenslicht zag. Dat het tekenen al bij de kleine Berend in de vingers zit, kwam niet uit de lucht vallen. ‘’Mijn vader was ontwerper en mijn moeder kunstenares. Ik denk dat het dus zeker ergens in de genen heeft gezeten.’’, aldus Berend. Met vele prijzen en tentoonstellingen op zak, kun je zijn creaties vandaag de dag wekelijks bewonderen in Dagblad Trouw en De Limburger. Voor het stripverhaal van Bovengronds keert hij even terug naar zijn jeugdstad. 


Eigen jeugd als inspiratie 
We vroegen Berend wat hem heeft geïnspireerd bij het schrijven van zijn stripverhaal. ‘’Ik heb een groot deel van mijn jeugd in Heerlen doorgebracht. Dus toen bedacht ik me: waarom zou ik mijn inspiratie ver van huis zoeken? Ik ga gewoon mijn eigen herinneringen op papier zetten.’’ Winkelen bij Macintosh, uitgaan in de Nor en verboden films kijken in de Impoet: een paar herinneringen van Berend die alle terugkomen in zijn stripverhaal. 


Een opvallend detail van de strip is dat vele passages in het zwart-wit zijn geschetst. ‘’Als ik naar mijn herinneringen van Heerlen kijk, lijken deze best ver weg en zijn deze persoonlijk voor mij in het zwart-wit te zien. Specifieke gebeurtenissen uit mijn jeugd die eruit springen, zie ik dan weer heel kleurvol. Dat is waarom sommige passages in kleur zijn geschetst en sommige niet.’’ Daarnaast vond Berend het ook wel toepasselijk, omdat Heerlen in die tijd ook door een donkere periode ging na de sluiting van de mijnen. 


Van Western naar donker 
De allereerste herinnering van Berend aan Heerlen was rond 1967, toen hij aan de hand van zijn vader door de stad liep. ‘’Het leek alsof ik in een Western terecht was gekomen. Ik vond al die steenkoolbergen en aparte stijl van architectuur ook wel iets hebben.’’ Dit westerns beeld over Heerlen veranderde in de jaren ’80 naar een donker ‘oostblok-achtig’ decor. ‘’De jaren ’80 waren de duistere jaren van Heerlen. De crisis was achter de rug en er heerste een uitzichtloos beeld. Het ‘western-gevoel’ was toen helaas wel even verdwenen.’’ 


Memphis lijkt op Heerlen honey 
In het stripverhaal is te lezen dat Berend Heerlen heel erg op Memphis vindt lijken, toen hij daar in 1997 een bezoekje bracht. Wij vroegen ons natuurlijk meteen af of deze vergelijking is gebaseerd op de muziekindustrie waar deze Amerikaanse stad om bekendstaat (denk aan Elvis Presley en Johnny Cash). Dit was eigenlijk helemaal niet het geval. ‘’Nee, ik vond het vooral qua architectuur en stijl heel erg met elkaar overeenkomen. Het was een sfeer die ik herkende. Het voelde gewoon erg bekend bij mij.’’


Heerlen laat je niet gaan
Op de vraag waar de titel van zijn stripverhaal vandaan komt, antwoord Berend: ‘’Op de een of andere manier kom ik altijd weer terug in Heerlen. Dan komen er dingen op mijn pad, waardoor ik toch weer terugkeer naar de stad. Het ‘Heerlen laat je niet gaan’ slaat hier eigenlijk op terug.’’ 

  
Terugkijkend naar een van zijn herinneringen van Heerlen vertelt Berend over de wandeling die hij altijd maakte met een vriend richting huis over de Kunderberg, na het wekelijkse bezoekje aan het filmhuis Impoet. ‘’Dan liepen we ’s avonds terug en keek je aan het einde nog even om op de berg. Dan dacht je: Heerlen is niet heel mooi te noemen, maar toch heeft de stad iets.’’ En zo sluit hij ook af: Het is een hele bijzondere stad waar je gewoon iets langer moet hebben rondgelopen om het bijzondere te vinden en het ook te doen beseffen. 

Heb jij het stripboek al? Je vindt het in de gratis programmagids van Bovengronds, onder meer verkrijgbaar bij het Theater Heerlen en SCHUNCK*. Binnenkort komt het stripboek ook in hardcover uit als limited edition. We laten via onze Facebookpagina weten waar het boek verkrijgbaar is.