Migratiemuseum Heerlen:

Een plek voor iedereen

maandag 4 maart 2019

Op 29 november 2018 opende initiatiefneemster Milena Mulders het pop-up Migratiemuseum in het Maankwartier. Dit tijdelijke museum zou een ode gaan vormen aan de (mijn)migranten van toen en nu. Ongeveer drie maanden en vele bezoekers verder, is uitgebreid materiaal uit het Heerlens mijnverleden verzameld. Van voorwerpen tot verhalen, het Migratiemuseum is een bron van geschiedenis en inspiratie. Afgelopen donderdag vond de officiële finissage plaats van deze bijzondere plek. Wij gingen een dag van tevoren met Milena in gesprek. Hoe heeft zij dit avontuur beleefd en wat is ze nog allemaal van plan?

Simpelweg bewust worden
Wat het doel van Milena - zelf dochter van een Sloveens moeder en een kleindochter van een mijnwijker uit Slovenië - was met dit migratiemuseum? Daar is ze heel duidelijk in: ‘’Ik had al heel lang het idee dat Heerlen zich weer bewust moet worden waar ze vandaan komt. Bewust worden dat deze stad mede is opgebouwd door de mensen van buiten. Juist in deze tijd, dat er zoveel angst is voor buitenlanders, er zoveel onbegrip is. Er moet een nieuwe bewustwording worden gecreëerd voor het verleden. Simpelweg dat.’’ 

Juist in Heerlen
Milena woont zelf in Amsterdam. Daar snappen ze niet helemaal waarom ze juist hier iets bijzonders wilde opzetten. ‘’Men heeft zoiets van: Wat moet je in die xenofobische provincie? En wat is daar dan zo interessant als jezelf in de Randstad woont?’’ Waarom ze voor Heerlen heeft gekozen? ‘’Ik vind het migratieonderwerp heel belangrijk. En waar ik iets kan, is juist hier. Ik kom hier vandaan, ik vind iets van het onderwerp en ik weet er ook nog het een en ander over. Dus ik heb gedacht: ik ga in Heerlen een Migratiemuseum opzetten. Hier is volgens mij ook een behoefte en is het belangrijk voor deze stad dat het gebeurt.’’ 


Niet bang zijn
Als iemand van tevoren aan Milena had gevraagd of ze het succes van het Heerlense migratiemuseum had verwacht, dan zou ze volmondig ‘ja’ hebben gezegd. ‘’Ik had gewoon verwacht dat dit kon werken hier. Dat zit ook in de manier waarop we mensen benaderen die hier komen. Het is de keuze om open te staan voor een ander. Om mensen welkom te heten. Vandaar ook de titel ‘niet bang zijn’. Dat is hoe ik zelf in het leven sta, het is mijn levensmotto. En dat heb ik ook geprobeerd duidelijk te maken richting alle fantastische vrijwilligers. Heet mensen welkom, geef ze het gevoel dat ze welkom zijn en dat hun mening telt. Dat is de basis waar het eigenlijk over gaat.’’ 

Dankbare tranen
Wat de mooiste momenten waren afgelopen maanden? ‘’Dat zijn toch alle bijeenkomsten met de verschillende migratiegemeenschappen. Dan voelde je echt de herkenning en de erkenning: ik hoor erbij, ik mag meedoen. Wat me dan vooral ontroert zijn de tranen van de dochters. Hun vaders die weer helemaal teruggingen in de tijd en veranderden in soort kwajongens. Dat ze simpelweg straalden. Die dochters waren daar zo ontzettend dankbaar voor. Van tevoren realiseer je jezelf niet wat zoiets betekent voor iemand. Dat je zoiets moois mogelijk maakt voor mensen. Ja, dat was echt heel bijzonder.’’


Vredesmaaltijd op 5 mei 
Na de finissage van afgelopen donderdag is het nog niet voorbij voor Milena en alle vrijwilligers. Het migratiemuseum heeft namelijk een verlenging verkregen van drie maanden. En die maanden worden volledig benut met heel veel plannen. ‘’Het mijnverhaal blijft sowieso intact, maar we kunnen nog zoveel meer doen. Ik heb heel veel zin om nieuwe objecten en verhalen toe te voegen.’’ De ideeën lopen van mooie stukken over migranten in de Tweede Wereldoorlog en beïnvloeding bij migranten door hun land van herkomst tot samenwerkingen met andere migratiemuseums en de vertoning van speciale films. Wat Milena het tofst lijkt? ‘’Ik zou heel graag op 5 mei midden op het Maanplein een vredesmaaltijd willen organiseren. Hoe mooi zou dat zijn, met iedereen bij elkaar.’’ 

En dat is ook waar dit bijzondere museum om gaat. Naast bewustwording, er gewoon ‘zijn’. Met z’n allen. Want het Migratiemuseum is voor (en van) iedereen.

Openingstijden
Je bent welkom op woensdag, zaterdag en zondag van 12:00 – 18:00 uur, de entree is gratis. Meer weten? Kijk dan op www.migratiemuseumheerlen.nl.